
شاید شما هم از جمله کسانی باشید که فکر میکنند وقتی بیمه بدنه دارید، شرکت بیمه باید تمام خسارت را بیکموکاست پرداخت کند. اما واقعیت این است که در بیشتر موارد، چنین چیزی اتفاق نمیافتد زیرا مفهومی به نام فرانشیز در میان است. فرانشیز بیمه بدنه یکی از بندهای مهم و تاثیرگذار در هر بیمهنامه است که بسیاری از بیمهگذاران تا زمان دریافت خسارت، به آن دقت نمیکنند. فرانشیز یعنی بخشی از خسارت بهعهده خود شماست، نه شرکت بیمه. این عدد ممکن است بسته به نوع خسارت، سابقه رانندگی، تعداد دفعات استفاده از بیمه و شرایط خاص هر شرکت کوچک یا گاهی به شکل قابل توجهی بزرگ باشد.
در این مطلب توضیح میدهیم فرانشیز بیمه بدنه چیست، چرا وجود دارد، چطور محاسبه میشود و در نهایت چه کاری میتوانید برای کاهش یا حذف آن انجام دهید. اگر قصد دارید بیمه بدنه بخرید یا بدانید در زمان خسارت چه سهمی از جیب شما پرداخت میشود، مطالعه ادامه این مطلب برای شما ضروری است.
فرانشیز بیمه بدنه چیست و چرا در همه بیمهنامهها وجود دارد؟
فرانشیز بیمه بدنه، بخشی از خسارت است که پرداخت آن به عهده بیمهگذار گذاشته میشود و شرکت بیمه تعهدی نسبت به آن ندارد. این مبلغ میتواند بهصورت درصدی از خسارت یا عددی ثابت مشخص شود. به زبان ساده، اگر مثلا خودرو شما دچار خسارتی به ارزش ۲۰ میلیون تومان شود و فرانشیز بیمهنامه ۱۰٪ باشد، باید ۲ میلیون تومان را خودتان پرداخت کنید و شرکت بیمه فقط ۱۸ میلیون را جبران میکند.
وجود فرانشیز فقط به بیمه بدنه محدود نیست و در اغلب رشتههای بیمهای دیده میشود، اما در بیمه بدنه نقش پررنگتری دارد. هدف از تعیین فرانشیز، کاهش ریسک شرکت بیمه، جلوگیری از مراجعات برای خسارتهای جزئی، ایجاد مشارکت مالی از سمت بیمهگذار و حتی پیشگیری از تقلب و کلاهبرداری در دریافت خسارت است. در واقع فرانشیز باعث میشود بیمهگذار برای محافظت از خودروی خود دقت بیشتری به خرج دهد و از درخواستهای غیرضروری صرفنظر کند.
آشنایی با انواع فرانشیز بیمه بدنه که باید بشناسید
شرکتهای بیمه، بسته به سیاستهای خود و نوع خسارت، از مدلهای مختلفی برای اعمال فرانشیز استفاده میکنند. آشنایی با این انواع به شما کمک میکند در زمان خرید بیمهنامه انتخاب دقیقتری داشته باشید و در زمان خسارت، غافلگیر نشوید.
۱. فرانشیز ثابت: در این نوع، مبلغ مشخصی از خسارت به عنوان فرانشیز از بیمهگذار دریافت میشود. مثلا اگر فرانشیز ثابت ۲ میلیون تومان باشد و خسارت شما ۱۰ میلیون تومان، شرکت بیمه فقط ۸ میلیون تومان را پرداخت میکند.
۲. فرانشیز درصدی: رایجترین نوع فرانشیز است که بهصورت درصدی از مبلغ خسارت محاسبه میشود. مثلا با فرانشیز ۱۰٪، از خسارت ۲۰ میلیون تومانی، ۲ میلیون تومان را خودتان میپردازید.
۳. فرانشیز ترکیبی: ترکیبی از عدد ثابت و درصد متغیر است. برای مثال ۱ میلیون تومان + ۱۰٪ از مبلغ باقیمانده خسارت. در این حالت، برای خسارت ۱۰ میلیون تومانی، ابتدا ۱ میلیون ثابت کم میشود، سپس ۱۰٪ از ۹ میلیون باقیمانده هم محاسبه شده و جمعا از غرامت کسر خواهد شد.
۴. فرانشیز براساس نوع حادثه: در این مدل، بسته به نوع خسارت (سرقت، آتشسوزی، تصادف و...) درصد فرانشیز متفاوت است. مثلا برای سرقت کلی ممکن است ۲۰٪ در نظر گرفته شود، ولی برای شکست شیشه فقط ۱۰٪.
۵. فرانشیز سقف تعهد: در این نوع، بیمهگر فقط تا سقف مشخصی از خسارت را پرداخت میکند و هر مبلغی بالاتر از آن بهعهده بیمهگذار است. مثلا اگر سقف تعهد ۳۰۰ میلیون تومان باشد و خسارت ۳۵۰ میلیون باشد، ۵۰ میلیون فرانشیز محسوب میشود.
هر کدام از این انواع میتواند در بیمهنامه شما بهصورت جداگانه یا همزمان وجود داشته باشد. پیش از خرید بیمه، حتما به نحوه محاسبه فرانشیز توجه کنید تا در زمان حادثه با هزینههای پیشبینینشده مواجه نشوید.

فرانشیز بیمه بدنه چطور محاسبه میشود و در هر خسارت چقدر است؟
میزان فرانشیز در بیمه بدنه بسته به نوع خسارت، شرکت بیمه و سابقه رانندگی بیمهگذار متغیر است. معمولا این مقدار به صورت درصدی محاسبه میشود و با بالا رفتن تعداد دفعات استفاده از بیمه، به شکل پلکانی افزایش مییابد. بهطور معمول:
- خسارت اول: ۱۰٪
- خسارت دوم: ۲۰٪
- خسارت سوم: ۳۰٪
اما این عددها برای انواع خسارت فرق دارد. در جدول زیر، میانگین درصد فرانشیز برای برخی از خسارتها در شرکتهای معتبر بیمه آمده است:
|
نوع خسارت |
درصد فرانشیز معمول |
توضیح یا شرایط شرکتها |
|
آتشسوزی، انفجار، صاعقه |
۱۰٪ |
در بیشتر شرکتها یکسان است |
|
سرقت کلی |
۲۰٪ |
در بیمه ایران، آسیا، پارسیان تقریبا مشابه |
|
سرقت شکست شیشه |
۲۰٪ |
برخی شرکتها تا ۳۰٪ هم تعیین کردهاند |
|
بلایای طبیعی (سیل، زلزله...) |
۱۰٪ |
با شرط پوشش فعال |
|
پاشش رنگ یا مواد شیمیایی |
۳۰٪ |
در تمام شرکتها درصد بالایی دارد |
|
تصادف با مقصر نامشخص |
۱۰٪ |
در صورت داشتن مدارک کافی |
|
از بین رفتن کامل خودرو |
۱۰٪ |
تشخیص آن برعهده کارشناس رسمی بیمه است |
|
شکست شیشه |
۲۰٪ |
متداولترین نرخ در اغلب شرکتها |
پوشش حذف فرانشیز چیست و چگونه فعال میشود؟
فرانشیز همیشه بخشی از خسارت را بهعهده بیمهگذار میگذارد، اما اگر ترجیح میدهید در صورت حادثه هیچ مبلغی از جیب پرداخت نکنید، میتوانید از پوشش حذف فرانشیز استفاده کنید. این پوشش بهعنوان یکی از گزینههای تکمیلی بیمه بدنه قابل خرید است و با فعالسازی آن، شرکت بیمه موظف است تمام خسارت را تا سقف تعهدات، بدون کسر فرانشیز، جبران کند.
در حال حاضر تنها برخی از شرکتهای بیمه مثل بیمه ایران و بیمه آسیا این پوشش را ارائه میدهند. برای فعالسازی آن، کافی است در زمان خرید بیمهنامه، گزینه حذف فرانشیز را انتخاب کرده یا این درخواست را در توضیحات ثبت کنید تا در صدور بیمهنامه لحاظ شود.
هزینه این پوشش معمولا ۵ تا ۱۰ درصد به حق بیمه اضافه میکند، اما مزیت آن این است که در صورت خسارتهای سنگین، دیگر نیازی به پرداخت سهمی از هزینه ندارید. بهویژه برای دارندگان خودروهای گرانقیمت یا خودروهایی که قطعات یدکی آنها گران است، این پوشش میتواند بسیار مقرونبهصرفه باشد.
نکات مهم:
- پوشش حذف فرانشیز فقط برای خسارتهایی اعمال میشود که تحت تعهد بیمهنامه باشند.
- در برخی شرکتها، حذف فرانشیز ممکن است فقط برای پوششهای خاص مثل سرقت کلی یا آتشسوزی فعال شود.
- حتما در زمان خرید، جزئیات شرایط این پوشش را با نماینده یا کارشناس بیمه بررسی کنید.

جمعبندی نهایی؛ فرانشیز بیمه بدنه را هوشمندانه مدیریت کنید
فرانشیز بیمه بدنه مفهوم ساده اما تاثیرگذاری در هزینههای جبران خسارت است. این مبلغ که بخشی از خسارت را به عهده شما میگذارد، در انواع مختلف بیمهنامهها و بسته به نوع خسارت، شرکت بیمه، سابقه رانندگی و تعداد دفعات استفاده متغیر است. همچنین میتوانید با پرداخت مبلغی بیشتر، پوشش حذف فرانشیز را به بیمهنامهتان اضافه کنید و در زمان حادثه، کل خسارت را از بیمهگر دریافت نمایید.
در انتخاب بیمه بدنه، توجه به میزان فرانشیز، شرایط محاسبه آن و امکان حذفش یکی از مهمترین تصمیمهای مالی است. اگر بدون شناخت، تنها بر اساس قیمت بیمه خرید کنید، ممکن است در زمان خسارت با هزینههایی مواجه شوید که انتظارش را نداشتید.
برای انتخاب آگاهانه و شفاف، پیشنهاد میکنیم از پلتفرمهایی مثل بیمه بازار استفاده کنید. در بیمه بازار میتوانید فرانشیز هر بیمهنامه را مقایسه کنید، پوشش حذف فرانشیز را فعال کنید و با دید باز، بیمه بدنهای متناسب با شرایط و نیازتان انتخاب نمایید.
منبع:
https://bimebazar.com/blog/car-insurance-deductibles/








